Yetki Kanunla Çizilir
Serbest muhasebeci mali müşavirlik, serbestçe tanımlanan bir danışmanlık faaliyeti değildir. Mesleğin konusu ve sınırı 3568 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinde sayılmıştır. Bu maddede yer almayan bir işin "mali müşavirlik hizmeti" olarak sunulması mümkün değildir.
Kanunda Sayılan İşler
- Muhasebe sistemlerini kurmak ve geliştirmek, işletmecilik, muhasebe ve finans alanlarında organizasyon çalışmaları yapmak
- Defter tutmak, mali tabloları ve beyannameleri düzenlemek
- Muhasebe, finans ve mali mevzuat uygulamalarıyla ilgili işleri düzenlemek veya bu konularda müşavirlik yapmak
- Belgelere dayanarak inceleme, tahlil ve denetim yapmak; mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı görüş vermek ve rapor düzenlemek
- Bilirkişilik, tahkim ve benzeri işleri yapmak
Uygulamada bu başlıklar; şirket kuruluş ve sicil işlemleri, sermaye tespit raporları, bordro ve SGK bildirimleri, e-Dönüşüm süreçlerinin kurulması gibi işleri kapsar.
Muhasebe Elemanından Farkı
Bir işletmede kayıt tutan kişi ile meslek mensubu arasındaki fark mesleki bilgi düzeyi değil, hukuki konumdur:
| Ölçüt | Muhasebe elemanı | Serbest muhasebeci mali müşavir |
|---|---|---|
| Ruhsat ve oda kaydı | Aranmaz | Zorunlu |
| Beyanname imzalama | Yok | Var |
| Mükellefi temsil | Yok | Var |
| Disiplin sorumluluğu | Yok | Oda ve Birlik nezdinde var |
| Sır saklama yükümlülüğü | Sözleşmeye bağlı | Kanundan doğar, görev sonrası da sürer |
Yeminli Mali Müşavirden Farkı
İki unvan aynı kanunda düzenlenir, ancak yetkileri kesişmez:
- Tasdik yetkisi yeminli mali müşavirlere aittir. Serbest muhasebeci mali müşavirler tasdik işlemi yapamaz.
- Buna karşılık yeminli mali müşavirler defter tutamaz ve muhasebe bürosu açamaz.
- Sermaye tespiti gibi bazı raporlar her iki unvan tarafından da düzenlenebilir.
İmzanın Getirdiği Sorumluluk
Beyannameyi imzalayan meslek mensubu, beyannamedeki bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayandığı belgelere uygunluğundan sorumludur. Sorumluluk, mükellefin kendi sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; ikisi birlikte var olur. Bu nedenle meslek mensubu, dayanağı bulunmayan bir kaydı yapmaz ve belgesiz işlem talebini karşılayamaz.
Mesleğin Yasakları
Meslek mensubunun yapamayacağı işler de kanunla belirlenmiştir: ticari faaliyette bulunma yasağı, reklam yasağı ve iş sağlama amaçlı tanıtım yasağı bunların başında gelir. Bu nedenle meslek mensuplarının internet siteleri tanıtım değil, bilgilendirme amacı taşır.
İşletme Sahibi Açısından
Bir işletme sahibi için pratik sonuç şudur: beyanname imzalanacak, mali tablo düzenlenecek veya kuruma karşı temsil gerekecekse, işin ruhsatlı ve odaya kayıtlı bir meslek mensubuyla yürütülmesi zorunludur. Meslek mensubunun oda sicil numarası üzerinden kaydı doğrulanabilir.