Enflasyon Düzeltmesi Nedir?

Enflasyon düzeltmesi, mali tablolardaki parasal olmayan kalemlerin cari dönemin satın alma gücüne getirilmesi işlemidir. Amaç, yüksek enflasyon ortamında tarihî maliyetle taşınan tutarların gerçeği yansıtmamasının önüne geçmektir.

Düzeltme, öz kaynak kalemlerinde de düzeltme farkları doğurur. Bu farklar, ilgili öz kaynak kalemiyle birlikte izlenir.

Sermayeye İlave Ne Anlama Gelir?

Öz kaynak içinde yer alan bir kalemin sermaye hesabına aktarılmasına iç kaynaklardan sermaye artırımı denir. Dışarıdan nakit girmez; öz kaynağın toplamı değişmez, yalnızca bileşimi değişir.

Bunun pratik sonucu, tescil edilmiş sermayenin büyümesidir. Tescilli sermaye tutarı; ihale şartnamelerinde, kredi değerlendirmelerinde ve bazı izin süreçlerinde ölçüt olarak kullanıldığından, şirketler açısından anlam taşır.

Süreç Adımları

  • Sermayeye ilave edilecek öz kaynak kalemlerinin tespiti ve mevzuat açısından ilaveye uygun olup olmadığının incelenmesi
  • Öz kaynak tespit raporunun düzenlenmesi — kaynağın şirket bünyesinde mevcut olduğu belgelenir
  • Esas sözleşmenin sermaye maddesinin yeni tutara göre tadil metninin hazırlanması
  • Genel kurulun toplanması ve kararın alınması
  • Ticaret siciline tescil ve ilan

Öz Kaynak Tespit Raporu

Rapor, artırıma konu tutarın şirket bünyesinde gerçekten bulunduğunu gösterir ve ticaret sicili müdürlüğüne sunulur. Serbest muhasebeci mali müşavirler veya yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenir. Raporun, karar tarihine yakın bir bilanço üzerinden hazırlanması beklenir.

Vergisel Değerlendirme

Sermayeye eklenen kalemin niteliği, vergisel sonucu belirler. Bazı öz kaynak kalemlerinin sermayeye ilavesi ortaklar bakımından kâr payı dağıtımı sayılmazken, bazılarında durum farklı değerlendirilir. Ayrıca sermayenin sonradan azaltılması hâlinde, azaltılan tutarın hangi kalemden karşılandığına göre vergileme gündeme gelebilir.

Bu nedenle işlem, yalnızca tescil boyutuyla değil, ileriye dönük vergisel sonuçlarıyla birlikte planlanmalıdır.

Dikkat Edilecek Noktalar

  • Her öz kaynak kaleminin sermayeye ilavesi mümkün değildir; kalem bazında inceleme şarttır
  • Rapor tarihi ile genel kurul tarihi arasındaki sürenin uzaması, sicilin yeni rapor istemesine yol açabilir
  • Tescil sonrası esas sözleşmenin güncel metni, sözleşme ve izin dosyalarında yenilenmelidir